Wie in Groningen een paal de grond in boort, kan zomaar op de ijstijd stuiten. Dat merkte het team van woontoren Nova in mei, toen er op zes tot negen meter diepte een zwerfkei in de weg lag. Gevolg: een week stilstand. Toch ligt de bouw weer op schema, en vanaf week 46 groeit de toren elke zeven werkdagen een verdieping.
Roderik Schuddebeurs is projectleider realisatie bij Rottinghuis Aannemingsbedrijf, onderneming van VolkerWessels. Hij bouwt een toren van zeventien bouwlagen met drieënvijftig appartementen, midden in een bestaande wijk in het zuiden van Groningen. Hoe houd je zo’n strak ritme vol? Roderik neemt je mee.
Aansprekende ontwerp
Waar Nova komt, stond vroeger een school voor middelbaar beroepsonderwijs. Die is jaren geleden gesloopt. Na verschillende ideeën en architecten ligt er nu een omgevingsvergunning voor het ontwerp van OZ Architecten. En dat ontwerp valt op: aluminium kozijnen, houten gevelbekleding en witte verspringende betonnen balkons rondom. De huizen in de wijk eromheen stammen vooral uit de jaren zestig en zeventig. “Dus dit is wel even een landmark dat je ertussen plaatst” zegt Roderik. Juist doordat het ontwerp zich duidelijk onderscheidt van de directe omgeving, krijgt Nova een eigen karakter en een uitgesproken uitstraling.
.jpg.webp)
Eerst de diepte in
De bouw begon onder de grond. In maart boorde het team de bronnen voor de warmteopslag en koudeopslag. Dat vroege boren heeft een voordeel: als de bouw straks op volle toeren draait, hoeft er geen boorstelling meer over het terrein. Dat scheelt veel overlast. In mei volgden de palen, en daar kwam de zwerfkei om de hoek kijken. Zwerfkeien zijn grote stenen die het landijs vanuit het noorden naar Nederland heeft geduwd. Waar het ijs stopte, bleven ze liggen. “Er is zelfs een project hier in het noorden waarbij ze een paal niet op diepte krijgen,” vertelt Roderik. “Dan staat hij gewoon op de zwerfkei.” Bij Nova brak de boorbuis van het paalsysteem. Een nieuwe had je niet zomaar: die liet een week op zich wachten. “Ja, en dan sta je stil.” Het team haalde de achterstand in door in de bouwvak deels door te werken. Inmiddels ligt de fundering er volledig.
Elke zeven werkdagen een verdieping
Nu begint het snelle werk. In week 46 start de tunnelbekisting. Daarmee stort je wanden en vloeren in één keer. Een dag later trek je de bekisting uit de beuk die je net hebt gemaakt en zet je hem een beuk verder neer. Direct daarna komen de houtskeletbouwelementen in die nieuwe beuk. Vervolgens klimt de steiger mee, “zodat we daarna weer een verdieping hoger veilig aan het werk kunnen”. “We gaan straks per zeven werkdagen een laag omhoog,” zegt Roderik. “Dan moet alles gereedstaan en op het juiste moment worden aangevoerd.” Alleen met de kerst gaat de bouw twee weken dicht. Werkt het winterweer mee, dan staat Nova rond week 18-2027 op hoogte.
Mooi rondom, lastig in de gevel
Meestal heeft een woongebouw alleen aan de voorkant of de achterkant balkons. Bij Nova lopen ze helemaal rondom. Ze gaan met isokorven direct mee in de ruwbouw. Dat geeft het gebouw zijn karakter, maar maakt één klus extra lastig: de gevel waterdicht en luchtdicht krijgen. “Normaal gesproken kun je dat afplakken op je casco,” legt Roderik uit. “Maar omdat die balkons hier zitten, lukt dat niet.” Het team overlegt daarom regelmatig met de architect en overige adviseurs over de aansluitdetails: hoe zet je iets in elkaar en waar moet het schroefje komen? De uitvoering moet nog komen, maar Roderik heeft er veel vertrouwen in. Wat je vooraf goed doorspreekt, gaat buiten ook goed.
Wie buiten nadenkt, is te laat
Dat vertrouwen komt niet uit de lucht vallen. Voor Roderik is voorbereiding meer dan het halve werk. “Als je nog moet nadenken als je straks buiten staat, ben je te laat.” Hij werkt nauw samen met zijn werkvoorbereiders en uitvoerder. De planvoorbereider, die het plan vooraf uitwerkte, loopt af en toe mee om zijn kennis over te dragen aan de werkvoorbereiding. Voordat de bouw van de lagen start, is er een kick off met het gehele team gepland. De boodschap tijdens de kick off: een cyclus van zeven werkdagen houdt alleen stand als iedereen er staat. “Je kunt niet zeggen: ik kom een dagje niet. Dan moet je zorgen dat je iemand anders hebt geregeld die die dag komt invallen. En die moet dan ook weten wat hij moet doen.”
Veilig de hoogte in
Nova staat in een bestaande wijk, vlak bij de afrit van de A28. Gemeenten eisen inmiddels bouwveiligheidszones, mede na een ongeluk in Den Haag bij een andere aannemer. “Zodra wij de hoogte ingaan, zetten wij een stuk gemeentegrond, een parkje, af als veiligheidszone,” zegt Roderik.
Wat bewoners straks merken
Voor de toekomstige bewoners zit de winst vooral in wat je niet ziet. Elk appartement krijgt een eigen warmtepomp, aangesloten op de bronnen in de bodem. Die zorgt voor verwarming, koeling in de zomer en warm water om te douchen of af te wassen. “Tegenwoordig is koeling wel een vereiste om opwarming van woningen te voorkomen,” zegt Roderik. Het gebouw is geïsoleerd volgens de huidige eisen, een ecoloog keek mee en op de negende verdieping komt een sedumbedekking. Binnen is er veel variatie: de appartementen verschillen flink van type.
Op weg naar het hoogste punt
Vraag je Roderik wat Nova voor hem bijzonder maakt, dan blijft hij nuchter. “Ik zit er zo diep in, dus het is voor mij niet meer bijzonder.” Even later geeft hij toe: “Het is natuurlijk wel een supergaaf ontwerp.” Volgend voorjaar steken de witte balkons boven de wijk uit. Het team hoopt alles voor de kerst van 2027 op te leveren. Tot die tijd geldt op de bouwplaats één ritme: zeven werkdagen, één verdieping.
Lees je graag verder dan de projectpagina? Meld je hier aan voor de nieuwsbrief en krijg elke maand een verhaal van de bouwplaats in je mailbox.